|
De
Belgische Para-Commando's hebben sinds hun
ontstaan al een hele weg afgelegd en een rijke
geschiedenis opgebouwd die deze eenheden tot ver
buiten de grenzen hebben bekend gemaakt. De
vele humanitaire operaties hebben de Para-Commando's
een uitstekende operationele slagkracht en ervaring
opgeleverd die vele anderen benijden.
Een
rode draad die deze elite-eenheid typeert is de
bedreiging tot ontbinding en het prestige dat tot
jaloersheid en afgunst kan leiden bij mensen die om
de één of andere reden de Para-Commando's niet
gunstig zijn.
Een
paar feiten en bedenkingen :
Wat maakt de Para-Commando's zo speciaal ? Het
is een combinatie van fysieke weerstand,
flexibiliteit, kameraadschap, robuustheid en
zelfopoffering waardoor de para zich aan
verschillende omstandigheden kan aanpassen. Een
kandidaat wordt ook niet in deze eenheid geplaatst.
Het is een eigen keuze, elke Para-Commando is een
vrijwilliger en is dus gemotiveerd om het doel
waarvoor hij zelf heeft gekozen te
bereiken.
Al
bij de oprichting van de eerste commando-eenheden in
Engeland waren er direct tegenstanders te vinden die
het nut niet inzagen van speciale eenheden. Toen in
1940 het Britse expeditiekorps in Duinkerken moest
terugtrekken, beval Winston Churchill op aanraden
van Kolonel Dudley Clarke een stafofficier, de
oprichting van commando-eenheden om raids uit te
voeren op de Franse en Noorse kusten.
Na
het vormen van de eerste eenheden doken de eerste
problemen al op...De Britse premier moest al zijn
autoriteit aanwenden om zijn projecten te laten
slagen. Hij moest tussenkomen in een conflict tussen
de minister van oorlog en het leger als gevolg van
de vooroordelen die de oprichting van de commando's
begeleiden. Het War Office had de rekrutering van
vrijwilligers stopgezet en aangepaste uitrusting en
bewapening werden niet geleverd. Volgende argumenten
werden aangehaald : ...
Veel kolonels van onze mooie regimenten voelen zich
gekwetst. Zij werpen als tegenargument de vraag :
wat kunnen zij meer dan mijn bataljon ? De
oprichting van commando's zal het prestige van het
leger en zijn beste elementen ondergraven ! We
hadden geen commando's in 1918, waarom zouden wij er
dan nu moeten hebben ? (Oorlogsmemoires van Winston
Churchill). Nochtans
kan men bij deze argumenten direct de vraag stellen
: En indien men hen had ontbonden zoals zovele
wensten ?? Hierbij de wapenfeiten in gedachten
houdend van de Britse Commando's en het 10 I.A. (Inter
Allied) Commando....
|
Ook
wanneer in 1942 de Belgische Minister van
Defensie, Henri Rollin, zijn akkoord geeft om
twee gespecialiseerde eenheden op te richten,
enerzijds Commando's, anderzijds
Parachutisten, kregen hun chef's al vlug af te
rekenen met tegenkantingen van enkele
militairen in London.
De
Kapiteins Danloy en Blondeel zullen al hun
diplomatie moeten aanwenden om de lasteraars
het zwijgen op te leggen.
Bedenk
even dat wanneer zij beiden toen niet hadden
doorgezet er nu misschien geen Brigade
Para-Commando zou bestaan hebben. |

De
Kapiteins Blondeel en Danloy (foto: archieven
ANPCV) |
|
- |
|
|
 |
Het
voordeel bij Kaptien Danloy was dat hij al deel
uitmaakte van het 10 I.A. Commando. In 1943 worden
de commando's ingezet in het kader van de
gecombineerde operaties in Italië en Joegoslavië
en raakten zo een beetje vergeten ver weg van
Engeland. Daarna volgt het eiland Walcheren in 1944
en Duitsland in 1945 en de commando-eenheid zal op
die manier haar adelsbrieven verdienen dankzij de
dapperhied van de manschappen en de competentie van
haar chef. Dus van ontbinding kon geen sprake
meer zijn. |
|
Bij
Kapitein Blondeel lag het probleem iets anders.
Wanneer op 8 mei 1942 de Belgische regering
toelating verleent voor de oprichting van een
onafhankelijke Belgische parachutisteneenheid, moet
Blondeel zich uitsloven om het overleven van zijn
eenheid te verzekeren. Nochtans was hij in het begin
geen titelvoerend bevelhebber. Commandant Thise was
de eerste officiële |
|
commandant van de "D"
(parachute) Company 2nd Batallion Belgian Fuseliers
en zou tijdelijk vervangen worden door Kapitein
Blondeel na een sprongongeval. In februari 1944
neemt Blondeel officieel het commando over wanneer
de eenheid wordt aangehecht bij de Brigade SAS. |
 |
|
Sommige officieren in Engeland wantrouwden de
oprichting van een eenheid zoals Blondeel ze zich
voorstelde en wou opleiden. Om de kritiek de kop in
te drukken en de overlevingskansen van de eenheid te
vergroten volgt hij het voorbeeld van de commando's,
aanhechting bij een Britse eenheid. In 1943 krijgt
hij toestemming om een stage met zijn eenheid te
volbrengen bij het 8ste Bataljon van de 6th Airborne
Division. Op het einde van het maneuver, waar zijn
eenheid voor het eerst een mars van 80 km aflegde,
was hij teleurgesteld toen Generaal Gate, de
divisiecommandant, na de eerste gelukwensen hem zei
dat hij het nut van één enkele compagnie niet
inzag. Maar Kapitein Blondeel bleef niet bij de
pakken zitten en verhoogde de intensiteit van de
oefeningen en de maneuvers.
Dan
duiken er terug problemen op. Begin 1944 komen
agenten van de geheime diensten vrijwilligers
ronselen voor bijzondere opdrachten. Comandant Thise,
nog steeds officieel bevelhebber, reageert niet en
verschillende para's happen toe. Zij willen zo snel
mogelijk actie en losgelaten worden op de vijand.
Indien deze vrijwilligers aanvaard worden zal hun
vertrek de operationaliteit van de Belgische
parachutisteneenheid verzwakken en Blondeel die op
dat moment op cursus is, keert onmiddellijk terug.
Hij heeft een onderhoud met commandant Thise over de
gevolgen indien een groot aantal gebrevetteerde en
opgeleide mensen moesten vertrekken. Hij overtuigt
samen met de peletonschef's de vrijwilligers te
blijven. Slechts twaalf mannen zullen vertrekken,
maar worden later vervangen. De eenheid blijft
bestaan en is voor de eerste maal van de ontbinding
gered.
Dan
de volgende bedreiging. Kolonel Piron, de commandant
van de groepering die later de Brigade Bevrijding
zal worden, wenste te beschikken over parachutisten
om hen in kleine groepen te integreren in de
infanterie-eenheden. Afgezien van het feit dat het
Belgisch Leger een para-eenheid, die een geordend
geheel vormde zou verliezen, herleidde dit idee de
resultaten van een gespecialiseerde opleiding tot praktisch
nul. Blondeel neemt discreet contact op met hogere kringen,
en het plan Piron wordt afgevoerd. De eenheid is een
tweede maal gered. Door de aanhechting daarna aan de
Brigade SAS in 1944 onder de naam Belgisch Eskadron
Parachutisten SAS, blijft de eenheid verzekert van
haar bestaan. Blondeel wordt ook officieel
aangesteld als eenheidscommandant. De eenheid wordt
ingezet in Frankrijk, België, de Ardennen,
Nederland en Duitsland en krijgt vijf vermeldingen.
Het
enorme prestige dat de Belgsiche Parachutisten en
Commando's hadden verworven tijdens de oorlog maakt
in 1945, de na-oorlogse periode, een ontbinding van
deze eenheden onmogelijk. Er wordt een
parachutistenschool en een opleidingscentrum voor
commando's opgericht om dezelfde opleidingen als
tijdens de oorlogsjaren voort
te zetten. Maar in de optiek van de reorganisatie
van het Belgische Leger wordt het moeilijk om de
opleiding van soldaten "type SAS en Commando"
te rechtvaardigen, dus dat kon niet blijven duren op
deze manier.
Ter
gelegenheid van het overhandigen van de vaandels
van de Prins Regent aan de kolonels Blondeel en
Danloy op 22 oktober 1946, reiken deze beide een
voorstel aan, aan Generaal Piron. Ze stellen voor om
een gemeenschappelijke eenheid te vormen van Para's
en Commando's, een elite-infanterie : de
Para-Commando's. Een eenheid die zijn prestige zal
kunnen laten uitstralen over de ganse infanterie en
de trots zal zijn van het Belgische Leger. Het idee
werd aanvaardt. Dat wat ook de eerste maal dat het woord
"Para-Commando" viel. Generaal Piron zou
de twee eenheden niet ontbinden.
-
Het
Regiment Para-Commando
In
1949 probeert met een Brigade Para-Commando op te
richten onder het bevel van Kolonel De Fonseca, maar
het idee is nog niet uitgewerkt genoeg en het is pas
in 1951 dat Kolonel Danloy wordt aangesteld als
commandant van een regiment dat bestaat uit 1 Para,
2 Commando en de opleidingscentra van Schaffen en
Marche-Les-Dames. Begin 1952 wordt het Regiment
Para-Commando officieel opgericht met installatie
van het hoofdkwartier op de Citadel te Namen, waar
tevens het opleidingscentrum en de Schoolcompagnie
Para-Commando gevestigd zijn. Een belangrijke aanzet
in het nemen van de oprichting van het Regiment
Para-Commando is de grote rol die beide eenheden
speelden in de opleiding van het vrijwilligerskorps
voor Korea met een groot aantal rode en groene
mutsen, zowel bij het kader als bij de troep.
|
En er
was ook de "koude oorlog". De Belgische
regering besliste om in Kamina een basis op te
richten van waaruit, in geval van conflict op
Belgische bodem, het land kon bestuurt worden. De
kolonie en tal van kolonisten oefenden druk uit om
de basis ook open te stellen voor de Para-Commando's.
Aldus zouden vanaf 1953 detachementen elkaar om de zes maanden aflossen in Kamina. Direct was er
weer weerstand van Generaal Janssens, commandant van
de Force Publique, die dit als een gebrek zag als
vertrouwen in zijn eenheden van Congolese
soldaten.
Op
de foto rechts, het vertrek van het
verkenningsdetachement dat inscheept in
Zeebrugge op de TNA Kamina met bestemming
Belgisch Kongo op 15 april 1953. (foto
: archieven ANPCV) |
 |
Na de
Afrikaanse periode, tot 1962, heeft het Regiment de
nodige aanpassingen ondergaan om hun opdrachten in
de schoot van de AMF (Ace Mobile Force) en eventuele
verdere humanitaire operaties te kunnen uitvoeren.
Dit alles is ook te danken aan Para-Commando's die
hoge posten bekleedden : de Generaals Vivario,
Roman, Segers, Gijsemberg, Van Aubel... Het Regiment
wordt uitgebreidt met een Compagnie ATK, een
Artilleriebatterij en een Eskadron Recce
Para-Commando.
In
1982, zag het Regiment er uit als volgt :
|
Het
Hoofdkwartier te Everberg |
|
Het
1ste Bataljon Para te Diest |
|
Het
2de Bataljon commando te Flawinne |
|
Het
3de Bataljon Para te Tielen |
|
De
Batterij Para-Commando te Brasschaat |
|
De
ATK Compagnie te Flawinne |
|
|
Het
Recce Eskadron te Stockem |
|
Een
medisch centrum te Namen |
|
De
Schoolcompagnie te Wartet |
|
Het
Trainingscentrum voor Parachutage te Schaffen |
|
Het
Trainingscentrum voor Commando's te Marche-Les-Dames |
|
De
Compagnie GVP-ESR is gelegen in Spich, Duitsland |
|
|
- |
|
Het
Regiment Para-Commando anno 1982 |
|
- |
|
 |
De
val van de Berlijnse Muur had de oprichting van een
beroepsleger tot gevolg. Blijkbaar was er ineens
geen vijand meer en in plaats van te inversteren in
een voortreffelijk beroepsleger zoals andere landen
doen, grepen de politici de vredesdividenten aan om
te besparen in plaats van te investeren. In 1991 zou
het Regiment omgevormd worden tot Brigade.
-
De
Brigade Para-Commando
|
Het
gevolg van deze naamsverandering heeft ook gevolgen
voor de structuur. Een aantal nieuwe steuncompagnies en eenheden worden gevormd. De 14de
Compagnie Genie, 35ste Artillerie (AA-eenheid); de
16de Medische Compagnie, de 210de Compagnie
Logistiek en een nieuw Bataljon, het 3L Para gevormd
uit de fusie van de Compagnie ATK en het Eskadron
Recce.
|
|
Terwijl
de divisies van de Landmacht verschillende eenheden
verliezen, wordt het Regiment een Brigade. Van waar
moest het personeel dan komen ? Tijdens een gesprek
van Kolonel Blondeel met Ere-Lt. Kol. Genot, zei de
oprichter van de Belgische parachutisten dat men het
veel te groot zag en dat men er uiteindelijk een tol
zou moeten voor betalen. De stichter vreesde voor
een gebrek aan rekruten (ondertussen was in 1993 ook
de dienstplicht opgeschort), en dit tekort zou als
gevolg een verzwakking van de criteria voor
aanwerving kunnen hebben. Of die tol ondertussen
betaald wordt ? Wie zal het zeggen ? Feit is dat de
Brigade al jaren kampt met een tekort aan
Para-Commando vrijwilligers waardoor ook
niet-para-commando's worden opgenomen in
steuneenheden. Bij het mengen van deze
gebrevetteerden en niet gebrevetteerden kan men zich
de vraag stellen hoe het is gesteld met de eigenheid
van de Para-Commando's en de spirit. Al deze
hervormingen zijn beslissingen van hogerhand en de
Para's treffen hier geen schuld. Ze moeten de zaken
ook ondergaan en hebben geen keuze, hoewel waar kan
duidelijk
|
- |
|
Para-Commando's
van de 35ste Batterij AA met de schootspost
"Mistral". (foto : archieven
ANPCV) |
|
wordt gemaakt dat bepaalde beslissingen
best eens kunnen herbekeken worden. Hierbij denkende
aan de petities en andere initiatieven die werden georganiseerd. Ook het 1ste Para werd even bedreigd toen
er sprake was dat ze de Citadel zou moeten verlaten.
En er waren de plannen om het Hoofdkwartier
Para-Commando af te schaffen.
|
|
|
|
- |
|
De
Brigade Para-Commando in september 2002 |
|
- |
|
 |
|
|
Ondertussen
zijn de veranderingen en hervormingen niet meer
gestopt. Een tweede herstructurering
zorgt voor een vermindering van het aantal
effectieven voor de Brigade. In de loop van de tijd
hebben volgende veranderingen plaats...Er worden
eenheden omgevormd, en er is het ontbinden en
aanhechten van ander eenheden en een mogelijke
verschuiving van het hoofdkwartier. Er
is een Compagnie "Special Forces"
opgericht, het 1ste Para zal het moeten doen met een
Compagnie minder en het 3L Para wordt ontbonden. De
35ste AA, de 14de Cie Genie Para-Commando, het
Peleton Transmissie van het hoofdkwartier en de 16de
Medische Compagnie worden eveneens ontbonden. De
210de Compagnie Logistiek moet dan weer uitgroeien
tot een bataljon, dat het 20ste Bataljon Logistiek
zal worden. De Batterij Para-Commando wordt
aangehecht aan een artillerie-module van de
landcomponent. Een nieuw verkenningseskadron zal
worden opgericht, gemengd, te Lombardzijde. In het
TrgC Cdo verdwijnt de basisopleiding voor de
kandidaten Para-Commando's. Die zal gedurende 15
weken worden verstrekt in een Intermachten
Opleidingscentrum, waarna de kandidaat naar
Marche-Les-Dames gaat voor een bijkomende vorming om
de kwalificatie Para-Commando te verkrijgen. Ondertussen
is de Compagnie "Special Forces" een
onafhankelijke eenheid geworden.
-
De
Brigade Para-Commando in 2005
Sinds 2005 is de Brigade Para-Cdo
herdoopt in IRC (Immediate Reaction Capability).
Het
hoofdkwarter is genaamd IRCC (Immediate Reaction
Capability Command)
en de staf is gevestigd in Evere. Het zal
de drie bataljons bevelen...1Para, 2Cdo
en 3Para.
De
opleidingscentra....TrgC Para en TrgC Cdo zijn
competentiecentra geworden en staan onder het bevel
van COMOPSLAND, maar de commandant
van de cel IRCC heeft het recht toe te zien op het
technische aspect. Hoewel er op de duur niet veel
meer over is van de zuivere Para-Commando eenheden,
door de constante hervorming en veranderingen, is
een ontbinding op het nippertje kunnen vermeden
worden.
Het IRC/Regiment
Para-Commando in 2008
In 2008
is de structuur opnieuw aangepast. De IRCC, het
Immediate Reaction Capability Command heeft het
bevel over het Regiment Para-Commando dat bestaat
uit de drie bataljons : 1Para in Diest, 2Cdo in
Flawinne en 3 Para in Tielen.
Ondertussen vallen ook het Trainingscentrum voor
Parachutisten en het Trainingscentrum voor
Commando's terug onder het bevel van het
hoofdkwartier van de Para-Commando's en begint alles
terug op het Regiment van vroeger te lijken.
Ongetwijfeld
wordt dit verhaal van hervormingen en veranderingen
vervolgd...
-
Mijn
mening
Wat
de toekomst brengt weet niemand. Als gewone man,
niet meer actief, maar nog wel geinteresseerd in al
wat een rode of groene muts draagt, kan ik enkel
deze evolutie volgen als buitenstaander en zie ik
ook alleen maar wat ik kan zien. Vele generaties Para-Commando's hebben een mooie tijd beleefd
tijdens hun dienst, en hebben geen cadeau's gekregen
om in de eenheden te geraken. Het was werken en jezelf steeds overwinnen
vooraleer je een gebrevetteerde Para-Commando was.
Hoewel weg van het leger, en ik denk dat dat voor
vele oudgedienden zo is, blijft er toch een zekere
interesse en verbondenheid met de eenheid, het
Regiment of de Brigade. Ik denk niet dat dat zo sterk
leeft bij andere legereenheden.
De
mentaliteit, methodes, technieken en de
condities van de mensen veranderen en evolueren
ondertussen. In die zin zelfs dat de hele opleiding
is aangepast moeten worden om de slaagkansen te
vergroten. De opleiding is nu langer, meer gespreid
en dus draaglijker.
Hoe dan ook is de opleiding tot Para-Commando een
harde en veeleisende opleiding die niet te
onderschatten is. De aanloop naar het vereiste
niveau wordt langzamer opgebouwd maar de testen, het uiteindelijke
niveau dat moet behaald worden, zijn in grote lijnen
nog dezelfde. Aan de huidige generaties
Para-Commando's zal het dus niet liggen. Zij moeten nog
knokken voor de A-brevetten en hun rode of groene
muts.
|
Ook
wordt wel eens de vraag gesteld of dat allemaal wel
nodig is, een eenheid als de Para-Commando's. In
de loop der jaren hebben de para’s zich meermaals
bewezen door op te treden op alle mogelijke
verschillende tonelen gaande van operaties in het
buitenland tot hulp in overstroomde gebieden in
eigen land. Waarom zijn para’s nodig ? Misschien moet je die vraag eens stellen aan
mensen die hun leven te danken hebben aan de
interventie's van de Para-Commando’s. Waarom heb je
een verzekering nodig ? Hopelijk nooit, maar als de
moment er is dat je ze echt nodig hebt dan ben je
blij dat je ze hebt en dat ze snel haar werk doet.
Net zo als met de Brigade Para-Commando.
Maar
de beslissingen komen van hogerhand, dikwijls van
mensen die |
 |
|
nog verder van de Para-Commando's afstaan
dan wie ook en hun mogelijkheden verkeerd inschatten
of helemaal niet kennen. Daarom kan ik me ook niet van de indruk
ontdoen dat door alle veranderingen en hervormingen
binnen het leger, het tekort aan manschappen en het
tekort aan kandidaten voor de Brigade, de
Para-Commando's en hun eigenheid die hen zo apart
maakt héél langzaam maar zeker aan het verdwijnen
zijn. En dat zou pas een spijtige zaak zijn. |
-

-
-(Tekst
en bronnen
: Wellens W., De Geschiedenis van de Brigade van haar oorsprong
tot op heden. Auteur E.Genot en uitgaven ANPCV)
|